Bu ünitede günlük hayattaki medya ve arkadaşlarla iletişim anlatılır: telefon, tablet, bilgisayar; mesaj yazmak, fotoğraf yüklemek, internette araştırma yapmak. Bir şeyin ne sıklıkla yapıldığı immer, oft, manchmal, nie ile söylenir. İnternette dikkatli olmak için birkaç kural da öğrenilir.
Ünite bitince bir haftalık medya günlüğü Almanca tutulabilir ve sınıfta medya kullanımı üzerine konuşulabilir.
Bu üniteden önce
- sınıf Freizeitaktivitäten am Wochenende ünitesinde fernsehen ve einkaufen, Essen und Trinken ünitesinde aber; 8. sınıf Die Regeln in der Schule ünitesinde müssen ve man öğrenildi.
Bölüm 1 / 5
Günlük hayatta medya Medien im Alltag
Cihazlar
| der | die | das |
|---|---|---|
| der Computer (bilgisayar) | die Kamera (fotoğraf makinesi) | das Handy (cep telefonu) |
| der Laptop (dizüstü bilgisayar) | die Spielkonsole (oyun konsolu) | das Tablet (tablet) |
| der Fernseher (televizyon) | das Radio (radyo) | |
| der Kopfhörer (kulaklık) |
Fiiller
einschalten / ausschaltenaçmak / kapatmak (cihaz)
anmachen / ausmachenaçmak / kapatmak (günlük dil)
herunterladenindirmek
hochladenyüklemek
surfen(internette) gezinmek
chattenyazışmak, sohbet etmek
likenbeğenmek (sosyal medya)
postenpaylaşmak
recherchierenaraştırma yapmak
online / offline seinçevrim içi / çevrim dışı olmak
die Nachricht, die Nachrichtenmesaj; haberler
die App, die Appsuygulama
Kalıplar
Ich schalte den Computer ein.Bilgisayarı açıyorum.
Mach bitte den Fernseher aus!Televizyonu kapat lütfen!
Ich lade ein Foto hoch.Bir fotoğraf yüklüyorum.
Ich lade eine App herunter.Bir uygulama indiriyorum.
Ich surfe im Internet.İnternette geziniyorum.
Für die Hausaufgabe recherchiere ich im Internet.Ödev için internette araştırma yapıyorum.
Meine Freundin likt meine Fotos.Kız arkadaşım fotoğraflarımı beğeniyor.
Kural
Ich schalte den Computer ein.
einschalten, ausschalten, hochladen, herunterladen ayrılan fiillerdir: ön ek cümlenin sonuna gider. Ich lade das Video hoch. Modal fiille ise mastar sonda bitişik: Ich möchte das Video hochladen.
| Kişi | chatten | surfen | liken |
|---|---|---|---|
| ich | chatte | surfe | like |
| du | chattest | surfst | likst |
| er / sie | chattet | surft | likt |
| wir | chatten | surfen | liken |
| ihr | chattet | surft | likt |
| sie / Sie | chatten | surfen | liken |
- İngilizceden gelen fiiller Almanca gibi çekimlenir: er likt ("er liked" yanlış), er chattet, er postet.
- chatten'de du ve er/sie ile araya -e- girer: du chattest, er chattet.
- herunterladen'de laden düzensizdir: du lädst, er lädt … herunter.
Daha fazlası: Ayrılan fiiller
Diyalog: Proje ödevi
Eray, wir müssen ein Referat über Wien machen. Hast du schon recherchiert?Eray, Viyana hakkında bir sunum yapmamız gerekiyor. Araştırdın mı?
Noch nicht. Ich schalte jetzt den Laptop ein.Henüz değil. Şimdi dizüstü bilgisayarı açıyorum.
Gut. Ich habe ein paar Fotos. Ich lade sie gleich hoch.İyi. Bende birkaç fotoğraf var. Hemen yüklüyorum.
Super! Und ich lade eine Karte von Wien herunter.Süper! Ben de Viyana'nın haritasını indiriyorum.
Chatten wir heute Abend?Bu akşam yazışalım mı?
Okay, aber erst um acht. Vorher mache ich Hausaufgaben und mache das Handy aus.Tamam, ama saat sekizde. Ondan önce ödev yapıyorum ve telefonu kapatıyorum.
Bölüm 2 / 5
Ne sıklıkla? Wie oft?
Sıklık zarfları
| Almanca | Türkçe | Örnek |
|---|---|---|
| immer | her zaman | Ich habe immer mein Handy dabei. |
| meistens | çoğunlukla | Ich chatte meistens am Abend. |
| oft | sık sık | Wir telefonieren oft. |
| manchmal | bazen | Ich sehe manchmal fern. |
| selten | nadiren | Ich höre selten Radio. |
| nie | hiçbir zaman | Ich spiele nie Computerspiele. |
benutzenkullanmak
jeden Tagher gün
pro Tag / pro Wochegünde / haftada
die Stunde, die Stundensaat (süre)
vorsichtigdikkatli
wichtigönemli
praktischkullanışlı
Kalıplar
Wie oft benutzt du dein Handy?Telefonunu ne sıklıkla kullanıyorsun?
Ich benutze es jeden Tag, aber nur eine Stunde.Her gün kullanıyorum ama yalnız bir saat.
Was machst du mit dem Tablet?Tabletle ne yapıyorsun?
Mit dem Tablet kann ich E-Books lesen.Tabletle e-kitap okuyabiliyorum.
Ich sehe nicht oft fern.Sık televizyon izlemem.
Das Internet ist wichtig für mich.İnternet benim için önemli.
Kural
Ich chatte oft. · Ich chatte nie.
Sıklık zarfı çoğunlukla fiilden sonra gelir: Ich sehe manchmal fern. Cümle başına da gelebilir; o zaman fiil yine ikinci sırada kalır: Manchmal sehe ich fern.
- nie kendisi olumsuzdur; yanına nicht gelmez: Ich spiele nie Computerspiele.
- "nicht oft" (sık değil) ile "selten" (nadiren) yakın anlamlıdır.
- können ve müssen: Mit dem Handy kann man Fotos machen. Man muss im Internet vorsichtig sein.
Daha fazlası: Zarflar · Modal fiiller
Diyalog: Sınıf için medya anketi
Elçin, wie oft siehst du fern?Elçin, ne sıklıkla televizyon izliyorsun?
Selten. Ich sehe meistens nur am Wochenende fern.Nadiren. Çoğunlukla yalnız hafta sonu izliyorum.
Und wie oft benutzt du dein Handy?Peki telefonunu ne sıklıkla kullanıyorsun?
Jeden Tag. Ich chatte oft mit meinen Freundinnen.Her gün. Kız arkadaşlarımla sık sık yazışıyorum.
Spielst du auch Computerspiele?Bilgisayar oyunu da oynuyor musun?
Nein, nie. Ich finde Computerspiele langweilig. Aber ich höre immer Musik mit meinem Kopfhörer.Hayır, hiç. Bilgisayar oyunlarını sıkıcı buluyorum. Ama kulaklığımla hep müzik dinliyorum.
Bölüm 3 / 5
Arkadaşlık ve iletişim Freundschaft und Kommunikation
Kelimeler
telefonieren (mit)(biriyle) telefonda konuşmak
anrufen(telefonla) aramak
eine Nachricht schreibenmesaj yazmak
die E-Mail, die E-Mailse-posta
der Brief, die Briefemektup
sich treffenbuluşmak
reden (über)(bir şey hakkında) konuşmak
teilenpaylaşmak
das Passwortşifre
lieberdaha çok (tercih)
Duygular (Emoji)
| Emoji | Almanca | Türkçe |
|---|---|---|
| 😀 | froh, glücklich | mutlu |
| 😢 | traurig | üzgün |
| 😠 | wütend | kızgın |
| 😮 | überrascht | şaşkın |
| 😴 | müde | yorgun |
| 😂 | lustig | komik |
Kalıplar
Wie kommunizierst du mit Freunden?Arkadaşlarınla nasıl iletişim kuruyorsun?
Ich telefoniere mit meinem Freund.Arkadaşımla telefonda konuşuyorum.
Meine Oma ruft mich jeden Sonntag an.Anneannem her pazar beni arıyor.
Wir schreiben uns jeden Tag Nachrichten.Her gün birbirimize mesaj yazıyoruz.
Ich chatte gern, aber ich telefoniere lieber.Yazışmayı severim ama telefonda konuşmayı daha çok severim.
Wir sprechen über unseren Tag.Günümüz hakkında konuşuyoruz.
Man muss im Internet vorsichtig sein.İnternette dikkatli olmak gerekir.
Kural
Ich rufe dich an. · Ich telefoniere mit dir.
anrufen ayrılır ve aranan kişi nesnedir: Ich rufe meine Oma an. telefonieren ile kişi mit + Dativ ile söylenir: Ich telefoniere mit meinem Freund / mit meiner Freundin.
- gern → lieber: Ich chatte gern, aber ich telefoniere lieber (daha çok severim).
- aber'den sonra cümle düzeni değişmez: …, aber ich telefoniere lieber.
- mit + Dativ: mit meinem Freund (der), mit meiner Freundin (die), mit meinen Freunden (çoğul).
İnternette güvenlik
| Regel | Türkçe |
|---|---|
| Teile dein Passwort nicht! | Şifreni paylaşma! |
| Schreib deine Adresse nicht ins Internet. | Adresini internete yazma. |
| Triff dich nicht allein mit Fremden aus dem Internet. | İnternetten tanıdığın yabancılarla yalnız buluşma. |
| Ein Problem? Sprich mit deinen Eltern oder deinem Lehrer. | Bir sorun mu var? Ailenle ya da öğretmeninle konuş. |
| Mach jeden Tag eine Pause vom Handy. | Her gün telefona ara ver. |
Diyalog: Anneanneyle görüntülü görüşme
Hallo Batın! Kannst du mich sehen?Merhaba Batın! Beni görebiliyor musun?
Ja, Oma! Ich sehe dich. Du musst die Kamera ein bisschen höher halten.Evet anneanne! Seni görüyorum. Kamerayı biraz yukarı tutmalısın.
So? Ich telefoniere nicht oft mit Video. Ich rufe meistens normal an.Böyle mi? Görüntülü pek konuşmam. Çoğunlukla normal ararım.
Ja, jetzt ist es gut! Wie geht es dir?Evet, şimdi iyi! Nasılsın?
Gut! Schickst du mir die Fotos von deinem Geburtstag?İyiyim! Doğum günü fotoğraflarını bana gönderir misin?
Klar! Ich schicke sie dir heute Abend. Aber ich lade sie nicht ins Internet hoch, nur für dich!Tabii! Bu akşam gönderiyorum. Ama internete yüklemiyorum, yalnız senin için!
Okuma: Okul meclisinden e-posta
Liebe Schülerinnen und Schüler,Sevgili öğrenciler,
viele von euch benutzen jeden Tag das Handy. Das ist praktisch, aber man muss vorsichtig sein.Birçoğunuz her gün telefon kullanıyor. Bu kullanışlı, ama dikkatli olmak gerekir.
Am Freitag gibt es einen Workshop: „Sicher im Internet“.Cuma günü "İnternette güvenli" adlı bir atölye var.
Dort lernen wir: Wie schütze ich mein Passwort? Was poste ich, was poste ich nicht?Orada şunları öğreniyoruz: Şifremi nasıl korurum? Neyi paylaşırım, neyi paylaşmam?
Kommt bitte alle! Lest auch das Plakat in der Bibliothek. Euer SchülerratLütfen hepiniz gelin! Kütüphanedeki afişi de okuyun. Okul meclisiniz
Bölüm 4 / 5
Telaffuz Aussprache
İngilizce kökenli kelimeler
| Kelime | Almancada okunuş | Not |
|---|---|---|
| chatten | ÇET-tın | ch İngilizcedeki gibi "ç" |
| surfen | ZÖR-fın | s = z |
| liken | LAY-kın | i = ay |
| posten | POS-tın | st kelime içinde "st" |
| der Laptop | LEP-top | İngilizce gibi |
Almanca sesler
| Ses | Örnekler | Okunuş |
|---|---|---|
| ch (a'dan sonra) | Nachricht, machen | kalın ch |
| ch (i/e'den sonra) | sprechen, ich, wichtig | ince ch |
| sch | schreiben, schalten, schnell | ş |
| ei | einschalten, teilen | ay |
| au | ausschalten, austauschen | av |
Nachricht kelimesinde iki farklı ch var: ilki a'dan sonra kalın (Nach-), ikincisi i'den sonra ince (-richt).
Vurgu
- Ayrılan fiillerde ön ek vurgulu: EIN-schal-ten, AUS-schal-ten, HOCH-la-den, he-RUN-ter-la-den, AN-ru-fen.
- Cümlede sıklık bilgisi vurgulanabilir: Ich telefoniere SELten. · Wir schreiben JEden Tag.
- -ieren fiilleri: te-le-fo-NIE-ren, re-cher-CHIE-ren (Fransızca "ş": reşerşîrın).
Ritimle söyle
Ich schalte den Computer ein.Bilgisayarı açıyorum.
Ich lade ein Foto hoch.Bir fotoğraf yüklüyorum.
Ich telefoniere mit meinem Freund.Arkadaşımla telefonda konuşuyorum.
Man muss im Internet vorsichtig sein.İnternette dikkatli olmak gerekir.
Kısa tekerleme
Schreib schnell, schalt aus, schlaf schön!sch = ş
Nachts macht Nachbar Nick Nachrichten.kalın ch
Bölüm 5 / 5
Tekrar ve proje Wiederholung
Sık yapılan hatalar
| Yanlış | Doğru | Neden |
|---|---|---|
| Er liked das Foto. | Er likt das Foto. | Almanca çekim: er likt. |
| Ich einschalte den Computer. | Ich schalte den Computer ein. | ein sona gider. |
| Ich lade hoch ein Foto. | Ich lade ein Foto hoch. | hoch en sonda. |
| Ich telefoniere meinen Freund. | Ich telefoniere mit meinem Freund. | telefonieren + mit. |
| Ich rufe meine Oma. | Ich rufe meine Oma an. | anrufen ayrılır. |
| Ich sehe nie nicht fern. | Ich sehe nie fern. | nie kendisi olumsuz. |
| Lese die E-Mail! | Lies die E-Mail! | lesen → Lies! |
| Ich habe kein Zeit. | Ich habe keine Zeit. | die Zeit → keine. |
| Man muss vorsichtig sein im Internet. | Man muss im Internet vorsichtig sein. | Mastar sonda. |
Proje: Bir haftalık medya günlüğü
Bir hafta boyunca hangi cihazın ne kadar ve ne için kullanıldığı tabloya yazılır. Sonra altı cümlelik bir özet hazırlanır: en çok hangi cihaz, ne sıklıkla, neden; bir de "aber" ile bir karşılaştırma. Sınıfta sonuçlar karşılaştırılır ve birlikte bir "Sicher im Internet" afişi hazırlanır.
| Gerät | Wie oft? | Wie lange? | Wofür? |
|---|---|---|---|
| das Handy | __________ | __________ | __________ |
| der Fernseher | __________ | __________ | __________ |
| der Computer / das Tablet | __________ | __________ | __________ |
Örnek özet ve kontrol
Ich benutze mein Handy jeden Tag, meistens am Abend. Ich chatte oft mit meinen Freunden. Ich sehe selten fern, aber am Wochenende sehe ich Filme. Für die Schule recherchiere ich manchmal mit dem Laptop. Ich spiele nie Computerspiele. Das Internet ist praktisch, aber man muss vorsichtig sein.
Kontrol: Sıklık zarfı fiilden sonra mı? nie ile nicht kullanılmadı mı? Ayrılan fiilde ön ek sonda mı? telefonieren ile mit mi?
Öğretmenler için
Kazanımlar (TYMM 2025, 8. sınıf 4. tema)
- DE.8.4.H1.1, H1.2: diyaloglardan önce sahne (proje ödevi, medya anketi, görüntülü görüşme); cihaz, sıklık ve iletişim bilgisini yakalama
- DE.8.4.P3.1: telaffuz bölümü; İngilizce kökenli kelimeler, kalın ve ince ch, sch, ei, au; ayrılan fiil ve sıklık vurgusu
- DE.8.4.L2.1, L2.3: "Okul meclisinden e-posta" okuma metni ve sorusu
- DE.8.4.W2.1: 9 cihaz; einschalten, hochladen, herunterladen, chatten, liken, surfen, recherchieren; Emoji duyguları
- DE.8.4.G1.1: ayrılan fiiller; immer/meistens/oft/manchmal/selten/nie; können/müssen; anrufen, telefonieren mit + Dativ; aber, lieber; nicht/kein
- DE.8.4.S4.1, S4.4: medya günlüğü ve özet metni
- DE.8.4.SP3.1, SP3.3, SP3.4: anket ve sonuçların sunumu
Kitapla ilgili düzeltme: Kitapta geçen "Er liked Fotos" yerine er likt, "Lese die E-Mail" yerine Lies die E-Mail! öğretildi.
Hassasiyet: Medya günlüğünde süre ve kullanım bilgisi öğrenciden öğrenciye çok değişebilir; tahmini ya da hayalî değerlerle de çalışılabilir. İnternet güvenliği bölümü okulun dijital vatandaşlık çalışmalarıyla birlikte kullanılabilir.
Sınıf oyunları
- Sıklık çizgisi: Tahtaya immer'den nie'ye bir çizgi çizilir. Öğretmen bir etkinlik söyler ("fernsehen"); öğrenciler çizgide durdukları yeri söyler: "Ich sehe manchmal fern."
- Cihaz bilmecesi: "Damit kann man Musik hören, aber nicht sehen. Was ist das?" – "Das Radio!"
- Ön ek nereye?: Öğretmen bir cümleyi karışık söyler ("Ich – ein – den Computer – schalte"). Öğrenci doğru sıraya koyar.
Ünitedeki diyaloglar, adlar ve örnekler bu site için yazıldı; ders kitabındaki metinler kullanılmadı.
Hazırlayan: Fatih Ün, Almanca Öğretmeni · Son güncelleme: