Bu ünitede mutfak ve alışveriş anlatılır: tencere, tava, bıçak; doğramak, soymak, karıştırmak, kızartmak. Süpermarkette bir paket makarna, bir şişe yağ istenir ve kartla ödenip ödenemeyeceği sorulur. En sonda bir tarif adım adım anlatılır: "Önce domatesleri yıka, sonra doğra."
Ünite bitince en sevilen yemeğin tarifi Almanca yazılabilir ve bir arkadaşa nedenleriyle anlatılabilir.
Bu üniteden önce
- sınıf Essen und Trinken ünitesinde yiyecekler, möchten ve Kilo/Stück; Der Körper ünitesinde du ile emir kipi; 6. sınıf Meine Umgebung ünitesinde zuerst/dann/danach öğrenildi.
Bölüm 1 / 5
Mutfakta In der Küche
Mutfak eşyaları
| der | die | das |
|---|---|---|
| der Topf (tencere) | die Pfanne (tava) | das Messer (bıçak) |
| der Ofen (fırın) | die Schüssel (kase) | das Schneidebrett (kesme tahtası) |
| der Herd (ocak) | die Gabel (çatal) | das Glas (bardak) |
| der Löffel (kaşık) | die Tasse (fincan) | das Besteck (çatal-bıçak takımı) |
| der Teller (tabak) |
Pişirme fiilleri
| Fiil | Türkçe | Örnek |
|---|---|---|
| waschen | yıkamak | Ich wasche die Tomaten. |
| schälen | soymak | Ich schäle die Kartoffeln. |
| schneiden | doğramak, kesmek | Ich schneide die Zwiebel. |
| mischen | karıştırmak (birleştirmek) | Ich mische Mehl und Zucker. |
| rühren | karıştırmak (kaşıkla) | Ich rühre die Suppe. |
| kochen | pişirmek, kaynatmak | Ich koche Nudeln. |
| braten | kızartmak | Ich brate die Eier in der Pfanne. |
| backen | (fırında) pişirmek | Ich backe einen Kuchen. |
die Zutat, die Zutatenmalzeme
das Rezept, die Rezeptetarif
das Lieblingsgerichten sevdiğim yemek
frischtaze
leckerlezzetli
gesundsağlıklı
Kalıplar
Was kochst du gern?Ne pişirmeyi seversin?
Mein Lieblingsgericht ist Menemen.En sevdiğim yemek menemen.
Wo ist der Löffel? – In der Schublade.Kaşık nerede? – Çekmecede.
Kochen macht mir Spaß.Yemek yapmak bana keyif veriyor.
Wie schmeckt das? – Hm, das ist lecker!Tadı nasıl? – Hmm, lezzetli!
Das schmeckt mir sehr gut.Bu çok hoşuma gidiyor (tadı çok iyi).
Guten Appetit! – Danke für das Essen!Afiyet olsun! – Yemek için teşekkürler!
Kural
du schneidest · er brät · sie bäckt
Bazı pişirme fiilleri düzensizdir. braten: du brätst, er brät. backen: du bäckst, er bäckt (ya da düzenli: du backst, er backt). schneiden: du schneidest, er schneidet.
"Das schmeckt mir", "Kochen macht mir Spaß" kalıplarındaki mir "bana" demektir; "sana" için dir: Schmeckt es dir? Kalıp olarak öğrenilir.
Diyalog: Anneannenin mutfağında
Oma, was kochen wir heute?Anneanne, bugün ne pişiriyoruz?
Heute machen wir Linsensuppe. Wasch bitte die Karotten.Bugün mercimek çorbası yapıyoruz. Havuçları yıka lütfen.
Okay. Soll ich auch die Zwiebel schneiden?Tamam. Soğanı da doğrayayım mı?
Ja, gern. Das Messer ist dort, neben dem Schneidebrett.Evet, olur. Bıçak orada, kesme tahtasının yanında.
Und wo ist der Topf?Peki tencere nerede?
Der große Topf ist im Schrank. Jetzt rühre ich die Suppe.Büyük tencere dolapta. Şimdi çorbayı karıştırıyorum.
Hm, das riecht lecker! Kochen macht mir Spaß.Hmm, güzel kokuyor! Yemek yapmak bana keyif veriyor.
Bölüm 2 / 5
Süpermarkette alışveriş Einkaufen im Supermarkt
Miktarlar
| Miktar | Örnek | Türkçe |
|---|---|---|
| die Flasche | eine Flasche Öl | bir şişe yağ |
| der Liter | ein Liter Milch | bir litre süt |
| das Kilogramm (das Kilo) | ein Kilo Mehl | bir kilo un |
| das Gramm | 200 Gramm Käse | 200 gram peynir |
| die Packung | eine Packung Nudeln | bir paket makarna |
| die Dose | eine Dose Tomaten | bir kutu domates |
| das Stück | zwei Stück Kuchen | iki dilim kek |
- Miktardan sonra ürün doğrudan gelir, arada "von" ya da artikel yoktur: ein Liter Milch, eine Packung Reis.
- Liter, Kilo, Gramm ve Stück çoğulda değişmez: zwei Liter, drei Kilo, 500 Gramm.
- Flasche, Packung, Dose çoğul alır: zwei Flaschen Wasser.
Kelimeler
der Supermarktsüpermarket
der Wochenmarktsemt pazarı
die Kassekasa
der Preisfiyat
kosten(fiyatı) tutmak
bezahlenödemek
bar bezahlennakit ödemek
mit Karte bezahlenkartla ödemek
das Mehl, der Zucker, das Salz, das Ölun, şeker, tuz, yağ
die Nudeln, der Reismakarna, pirinç
Kalıplar
Wo finde ich das Mehl?Unu nerede bulabilirim?
Haben Sie frische Eier?Taze yumurtanız var mı?
Ich brauche eine Flasche Öl und ein Kilo Zucker.Bir şişe yağ ve bir kilo şekere ihtiyacım var.
Was kostet das? – Das kostet vier Euro fünfzig.Ne kadar? – Dört avro elli.
Kann ich mit Karte bezahlen?Kartla ödeyebilir miyim?
Ich zahle bar.Nakit ödüyorum.
Noch etwas? – Nein, danke. Das ist alles.Başka bir şey? – Hayır, teşekkürler. Hepsi bu.
Kural
Wir haben kein Salz.
Bir şey yoksa kein gelir ve artikele uyar: kein Salz (das), keine Milch (die), keinen Zucker (der), keine Eier (çoğul). Sıfat ve fiilde nicht: Das ist nicht gesund. Ich koche heute nicht.
Diyalog: Süpermarket kasasında
Guten Tag!İyi günler!
Guten Tag! Entschuldigung, haben Sie keinen Reis? Ich finde ihn nicht.İyi günler! Affedersiniz, pirinciniz yok mu? Bulamıyorum.
Doch, der Reis ist dort, neben den Nudeln.Var, pirinç orada, makarnaların yanında.
Danke! … So, eine Packung Reis, ein Liter Milch und 200 Gramm Käse.Teşekkürler! … Evet, bir paket pirinç, bir litre süt ve 200 gram peynir.
Das macht zusammen acht Euro zwanzig.Hepsi sekiz avro yirmi ediyor.
Kann ich mit Karte bezahlen?Kartla ödeyebilir miyim?
Ja, natürlich. Brauchen Sie eine Tüte?Evet, tabii. Poşet ister misiniz?
Nein, danke. Ich habe meine Tasche dabei.Hayır, teşekkürler. Çantam yanımda.
Bölüm 3 / 5
Tarif hazırlamak Ein Rezept kochen
Kalıplar
Zuerst wasch die Tomaten.Önce domatesleri yıka.
Dann schneid die Zwiebel klein.Sonra soğanı küçük doğra.
Danach gib Öl in die Pfanne.Ondan sonra tavaya yağ koy.
Rühr gut um!İyice karıştır!
Back den Kuchen 30 Minuten.Keki 30 dakika fırında pişir.
Zum Schluss gib ein bisschen Salz dazu.En sonda biraz tuz ekle.
Kural
Wasch! · Schneid! · Gib!
Tarifte du ile emir kipi kullanılır: fiilin kökü, özne yok. e → i değişen fiillerde i kalır: geben → Gib!, lesen → Lies! a → ä değişimi emirde olmaz: braten → Brat!, backen → Back!
| Mastar | du … | Emir (du) |
|---|---|---|
| waschen | du wäschst | Wasch! |
| schneiden | du schneidest | Schneid! (Schneide!) |
| geben | du gibst | Gib! |
| rühren | du rührst | Rühr! (Rühre!) |
| braten | du brätst | Brat! |
| backen | du bäckst | Back! |
| lesen | du liest | Lies! (Lese değil) |
- Emir kipinde sona bir -e eklenebilir, özellikle -d ve -t ile biten fiillerde: Schneide die Zwiebel! İkisi de doğrudur.
- Sıralama kelimesinden sonra fiil yine başa yakın gelir: Zuerst wasche ich … (anlatım) / Zuerst wasch die Tomaten! (emir).
Kural
…, weil das Obst frisch ist.
weil (çünkü) bir neden bildirir. weil'den sonraki cümlede fiil en sona gider ve weil'den önce virgül konur: Ich kaufe auf dem Wochenmarkt ein, weil das Gemüse dort frisch ist.
| Ana cümle | weil | … fiil sonda |
|---|---|---|
| Ich koche gern, | weil | Kochen Spaß macht. |
| Ich esse Menemen, | weil | es lecker ist. |
| Wir kaufen keine Chips, | weil | sie nicht gesund sind. |
- "Warum?" (neden?) sorusuna weil ile cevap verilir: Warum kochst du gern? – Weil Kochen Spaß macht.
- denn de "çünkü" demektir ama fiil yerinde kalır: …, denn das Gemüse ist frisch. weil'de fiil sona kayar.
Daha fazlası: Yan cümleler · Bağlaçlar · Emir kipi
Diyalog: Okulun yemek kulübünde
Heute backen wir Kekse. Sarp, lies bitte das Rezept vor.Bugün kurabiye yapıyoruz. Sarp, tarifi yüksek sesle oku lütfen.
Zutaten: 250 Gramm Mehl, 100 Gramm Zucker, 125 Gramm Butter und ein Ei.Malzemeler: 250 gram un, 100 gram şeker, 125 gram tereyağı ve bir yumurta.
Gut. Was machen wir zuerst?İyi. Önce ne yapıyoruz?
Zuerst mischen wir Mehl und Zucker. Dann geben wir die Butter und das Ei dazu.Önce un ve şekeri karıştırıyoruz. Sonra tereyağı ve yumurtayı ekliyoruz.
Richtig. Und danach?Doğru. Ya sonra?
Danach backen wir die Kekse 15 Minuten im Ofen.Sonra kurabiyeleri fırında 15 dakika pişiriyoruz.
Super. Warum backst du gern, Sarp?Süper. Neden fırında bir şeyler yapmayı seversin Sarp?
Weil meine Familie Kekse liebt!Çünkü ailem kurabiyeye bayılıyor!
Okuma: Menemen tarifi
Zutaten für 2 Personen: 3 Tomaten, 2 grüne Paprikas, 3 Eier, Öl, Salz2 kişilik malzeme: 3 domates, 2 yeşil biber, 3 yumurta, yağ, tuz
Zuerst wasch die Tomaten und die Paprikas.Önce domatesleri ve biberleri yıka.
Dann schneid die Paprikas klein und brat sie in der Pfanne mit ein bisschen Öl.Sonra biberleri küçük doğra ve biraz yağla tavada kavur.
Danach gib die Tomaten dazu und koch alles fünf Minuten.Ondan sonra domatesleri ekle ve hepsini beş dakika pişir.
Zum Schluss rühr die Eier dazu und gib Salz dazu. Guten Appetit!En sonda yumurtaları ekleyip karıştır ve tuz ekle. Afiyet olsun!
Bölüm 4 / 5
Telaffuz Aussprache
Sesler: dinle ve tekrarla
| Ses | Örnekler | Okunuş |
|---|---|---|
| ei | einkaufen, schneiden | ay |
| au | brauchen, einkaufen | av |
| sch | Schokolade, Schüssel, schälen | ş |
| ch (kalın) | kochen, Kuchen, Buch | kalın ch |
| ch (ince) | ich, Milch | ince ch |
| st (kök başında) | Besteck, Stück | şt |
| ü | Schüssel, rühren | ü |
Besteck "be-ŞTEK" okunur: st, be- ön ekinden sonra kökün başında olduğu için "şt" söylenir. Kelime sonundaki st ise "st" kalır: Herbst, Obst.
Vurgu
- Birleşik kelimelerde ilk parça: SCHNEI-de-brett, WO-chen-markt, LIEB-lings-ge-richt, SU-per-markt.
- Yabancı kökenli: Re-ZEPT, Scho-ko-LA-de.
- Cümlede eksik olan şey vurgulanır: Ich brauche ZUcker.
Cümle melodisi
- Wo ist der Löffel? ↘ (W-sorusu)
- Kann ich mit Karte bezahlen? ↗ (evet/hayır sorusu)
- Tarif adımları sakin ve sıralı: Zuerst … ↗ dann … ↗ danach … ↘
Ritimle söyle
Zuerst wasch das Obst.Önce meyveyi yıka.
Dann schneid es klein.Sonra küçük doğra.
Ich brauche Zucker, bitte.Şeker lazım, lütfen.
Danke für das Essen!Yemek için teşekkürler!
Kısa tekerleme
Koch, koch, koch die Kartoffeln!kalın ch
Schneid schnell sechs Scheiben Schafskäse!sch = ş
Bölüm 5 / 5
Tekrar ve proje Wiederholung
Sık yapılan hatalar
| Yanlış | Doğru | Neden |
|---|---|---|
| eine Flasche von Öl | eine Flasche Öl | Miktardan sonra doğrudan ürün. |
| zwei Liters Milch | zwei Liter Milch | Liter çoğulda değişmez. |
| Lese das Rezept! | Lies das Rezept! | lesen → du liest → Lies! |
| Gibst Salz dazu! | Gib Salz dazu! | Emirde du ve -st düşer. |
| Bräte das Fleisch! | Brat das Fleisch! | Emirde ä olmaz. |
| …, weil das Obst ist frisch. | …, weil das Obst frisch ist. | weil'de fiil sonda. |
| Ich koche gern weil es Spaß macht. | Ich koche gern, weil es Spaß macht. | weil'den önce virgül. |
| Wir haben nicht Salz. | Wir haben kein Salz. | İsimde kein. |
| Kann ich mit der Karte zahlen? | Kann ich mit Karte bezahlen? | Kalıp: mit Karte. |
Proje: Sınıfın tarif kitabı
Her öğrenci en sevdiği yemeğin ya da ailesinden bir yemeğin tarifini yazar: malzemeler miktarlarıyla, sonra en az beş adım. Tarifin sonuna yemeğin neden sevildiği weil ile bir cümle eklenir. Tarifler birleştirilip sınıfın tarif kitabı yapılır; bir iki öğrenci tarifini sınıfa sunar.
| Gericht: __________ | Zutaten |
|---|---|
| 1. Zuerst … | __________ |
| 2. Dann … | __________ |
| 3. Danach … | __________ |
| 4. … | __________ |
| 5. Zum Schluss … | __________ |
| Ich esse es gern, weil … | __________ |
Örnek ve kontrol
Gericht: Omelett. Zutaten: 2 Eier, 50 Gramm Käse, Salz, ein bisschen Öl. Zuerst mische die Eier in einer Schüssel. Dann gib Salz dazu. Danach gib Öl in die Pfanne. Brat die Eier zwei Minuten. Zum Schluss gib den Käse dazu. Ich esse Omelett gern, weil es schnell und lecker ist.
Kontrol: Emirde özne ve -st düştü mü (Gib!, Brat!)? Miktardan sonra ürün doğrudan mı geldi? weil cümlesinde fiil sonda ve öncesinde virgül var mı?
Öğretmenler için
Kazanımlar (TYMM 2025, 8. sınıf 3. tema)
- DE.8.3.H1.1, H1.2: diyaloglardan önce sahne (anneannenin mutfağı, süpermarket kasası, yemek kulübü); eşya, miktar, fiyat ve adım bilgisini yakalama
- DE.8.3.P3.1: telaffuz bölümü; ei, au, sch, kalın ve ince ch, ü; birleşik kelime vurgusu; tarif adımlarının ritmi
- DE.8.3.L2.1, L2.3: "Menemen tarifi" okuma metni ve sorusu
- DE.8.3.W2.1: 14 mutfak eşyası, 8 pişirme fiili, 7 miktar, malzemeler, frisch/lecker/gesund
- DE.8.3.G1.1: du ile Imperativ (Gib!, Lies!, Brat!); zuerst/dann/danach/zum Schluss; weil + fiil sonda; kein/nicht; schmeckt mir, macht mir Spaß
- DE.8.3.S4.1, S4.4: tarif yazma ve tarif kitabı
- DE.8.3.SP3.1, SP3.3, SP3.4: alışveriş kalıpları; tarifi sınıfa sunma
Program ile kitap: Programdaki Wochenmarkt kitabın miktar kalıpları, weil, du ile emir ve kartla ödeme kalıbıyla birlikte verildi. Kitabın 8. sınıfta geçen "Lese die E-Mail" biçimi yerine doğru emir öğretildi: Lies!
Kültürlerarası: Program Türkiye ile Almanca konuşulan ülkelerdeki alışveriş ve yemek kültürünü karşılaştırmayı öneriyor (semt pazarı, fırın, ekmek çeşitleri, kahvaltı). Proje sunumundan sonra kısa bir sınıf sohbeti yapılabilir.
Sınıf oyunları
- Market: Sınıf alışveriş listesi ve ürün kartlarıyla market kurar. Alıcı "Ich brauche eine Packung Nudeln." der, satıcı fiyat söyler, alıcı "Kann ich mit Karte bezahlen?" diye sorar.
- Tarif pandomimi: Öğrenci bir pişirme fiilini canlandırır (doğramak, karıştırmak). Sınıf emir kipiyle söyler: "Schneid!" "Rühr!"
- Neden?: Öğretmen bir cümle söyler ("Ich esse viel Obst."). Öğrenci weil ile bir neden ekler: "…, weil Obst gesund ist."
Ünitedeki diyaloglar, adlar ve örnekler bu site için yazıldı; ders kitabındaki metinler kullanılmadı.
Hazırlayan: Fatih Ün, Almanca Öğretmeni · Son güncelleme: