Bu ünitede yılın on iki ayı ve dört mevsimi, hava durumu ve havaya göre giyilen şeyler anlatılır. "Bugün hava nasıl?" diye sorulur; "Yağmur yağıyor, şemsiyeye ihtiyacım var" diye cevap verilir.
Ünite bitince doğum günü hangi ayda söylenebilir, en sevilen mevsim anlatılabilir ve bir şehrin hava durumu kısa cümlelerle sunulabilir.
Bu üniteden önce
Mein Tag ünitesinde saatler ve günün zamanları, 5. sınıf Meine Schule ünitesinde renkler ve "Ich habe einen Stift" kalıbı öğrenildi. Bu ünitede einen/eine/ein giysilerle tekrar edilir.
Bölüm 1 / 5
Aylar ve mevsimler Die Jahreszeiten und die Monate
Mevsimler
die Jahreszeit, die Jahreszeitenmevsim
der Frühlingilkbahar
der Sommeryaz
der Herbstsonbahar
der Winterkış
der Monat, die Monateay
das Jahryıl
der Geburtstagdoğum günü
Aylar
| Frühling | Sommer | Herbst | Winter |
|---|---|---|---|
| März | Juni | September | Dezember |
| April | Juli | Oktober | Januar |
| Mai | August | November | Februar |
- Ayların ve mevsimlerin hepsi erildir: der Mai, der Winter.
- Ay adları Türkçeye benzer; dikkat edilecekler: März (ts), Mai (may), Juni ve Juli (yuni, yuli), Oktober.
- Avusturya'da Januar yerine Jänner de denir.
Kalıplar
Wann ist dein Geburtstag?Doğum günün ne zaman?
Mein Geburtstag ist im Mai.Doğum günüm mayısta.
Im Winter ist es kalt.Kışın hava soğuk.
Im Sommer habe ich Ferien.Yazın tatilim var.
Meine Lieblingsjahreszeit ist der Herbst.En sevdiğim mevsim sonbahar.
Welcher Monat ist jetzt? – Jetzt ist November.Şimdi hangi aydayız? – Şimdi kasım.
Kural
im Mai · im Winter
"Mayısta, kışın" Almancada im + ay ya da mevsim ile söylenir: im Juli, im Herbst. im = in + dem. Bütün ay ve mevsimlerde aynıdır, çünkü hepsi erildir.
"Hangi gün?" sorusunda am kullanılıyordu (am Montag). Ay ve mevsimde im, saatte um: am Montag · im Mai · um acht Uhr.
Daha fazlası: Dativ alan edatlar
Diyalog: Sınıfın doğum günü takvimi
Doruk, wann ist dein Geburtstag?Doruk, doğum günün ne zaman?
Mein Geburtstag ist im Januar. Im Winter!Doğum günüm ocakta. Kışın!
Oh, im Januar ist es kalt. Mein Geburtstag ist im Juli.Ocakta hava soğuk. Benim doğum günüm temmuzda.
Im Sommer! Toll. Ist der Sommer deine Lieblingsjahreszeit?Yazın! Harika. En sevdiğin mevsim yaz mı?
Nein, meine Lieblingsjahreszeit ist der Frühling. Und deine?Hayır, en sevdiğim mevsim ilkbahar. Ya seninki?
Der Winter. Ich mag Schnee!Kış. Karı severim!
Bölüm 2 / 5
Hava durumu Das Wetter
Kelimeler
das Wetterhava
die Sonnegüneş
der Regenyağmur
der Schneekar
der Windrüzgâr
die Wolke, die Wolkenbulut
sonniggüneşli
wolkigbulutlu
windigrüzgârlı
nebligsisli
heißçok sıcak
warmılık, sıcak
kühlserin
kaltsoğuk
heutebugün
Bulutlu için ders kitabında wolkig, öğretim programında bewölkt geçer. İkisi de doğrudur ve aynı anlamdadır: Es ist wolkig. = Es ist bewölkt.
Kalıplar
Wie ist das Wetter heute?Bugün hava nasıl?
Es ist sonnig und warm.Hava güneşli ve sıcak.
Die Sonne scheint.Güneş parlıyor.
Es regnet.Yağmur yağıyor.
Es schneit.Kar yağıyor.
Es ist sehr kalt.Hava çok soğuk.
Im Herbst ist es oft windig.Sonbaharda hava sık sık rüzgârlı olur.
Kural
Es regnet. · Es ist kalt.
Türkçede "Yağmur yağıyor" ya da yalnız "Soğuk" denir. Almancada cümlenin bir öznesi olmak zorundadır; hava için bu özne es'tir: Es regnet. Es schneit. Es ist kalt.
| Fiille | sein + sıfatla | Türkçe |
|---|---|---|
| Es regnet. | Es ist regnerisch. | Yağmur yağıyor. / Hava yağmurlu. |
| Es schneit. | — | Kar yağıyor. |
| Die Sonne scheint. | Es ist sonnig. | Güneş parlıyor. / Hava güneşli. |
| — | Es ist windig. | Hava rüzgârlı. |
- regnen ve schneien fiil olduğu için ist kullanılmaz: "Es ist regnet" yanlış, Es regnet doğru.
- Sıfatlarla ise ist gerekir: Es ist kalt.
Diyalog: Erzurum'daki anneanneyle telefon
Hallo Oma! Wie ist das Wetter in Erzurum?Merhaba anneanne! Erzurum'da hava nasıl?
Hallo Ilgaz! Hier ist es sehr kalt. Es schneit!Merhaba Ilgaz! Burada hava çok soğuk. Kar yağıyor!
Wirklich? Hier in Antalya scheint die Sonne. Es ist warm.Gerçekten mi? Burada, Antalya'da güneş parlıyor. Hava ılık.
Schön! Ist es auch windig?Güzel! Rüzgâr da var mı?
Nein, aber es ist ein bisschen wolkig.Hayır, ama hava biraz bulutlu.
Im Winter ist Antalya super!Kışın Antalya süper!
Bölüm 3 / 5
Giysiler Die Kleidung
Kelimeler
| der | die | das | çoğul |
|---|---|---|---|
| der Anorak (mont) | die Jacke (ceket) | das T-Shirt (tişört) | die Schuhe (ayakkabı) |
| der Pulli (kazak) | die Hose (pantolon) | das Kleid (elbise) | die Stiefel (çizme) |
| der Rock (etek) | die Mütze (bere) | die Sandalen (sandalet) | |
| der Schal (atkı) | die Sonnenbrille (güneş gözlüğü) | die Handschuhe (eldiven) | |
| der Hut (şapka) | |||
| der Regenschirm (şemsiye) |
die Kleidunggiyim, giysiler (tekil)
tragengiymek, üstünde olmak
anziehengiyinmek, giymek
brauchenihtiyacı olmak
- die Kleidung tekil kullanılır ve bütün giysileri anlatır; "die Kleidungen" denmez. Tek bir parça için das Kleidungsstück denir.
- der Pulli, der Pullover'ın kısasıdır. Öğretim programında ayrıca der Mantel (palto) ve die Regenjacke (yağmurluk) geçer.
Kalıplar
Was trägst du im Winter?Kışın ne giyersin?
Ich trage einen Anorak und eine Mütze.Mont ve bere giyerim.
Was brauchst du?Neye ihtiyacın var?
Ich brauche einen Regenschirm.Bir şemsiyeye ihtiyacım var.
Im Sommer brauche ich keinen Schal.Yazın atkıya ihtiyacım olmaz.
Zieh deine Jacke an! Es ist kalt.Ceketini giy! Hava soğuk.
Kural
Ich trage einen Schal.
tragen, brauchen ve haben'den sonra der kelimelerinde ein → einen olur. die ve das kelimeleri değişmez; çoğulda artikel kullanılmaz.
| Artikel | Das ist … | Ich trage / brauche … | Olumsuz |
|---|---|---|---|
| der | ein Schal | einen Schal | keinen Schal |
| die | eine Mütze | eine Mütze | keine Mütze |
| das | ein Kleid | ein Kleid | kein Kleid |
| çoğul | Stiefel | Stiefel | keine Stiefel |
Kural
du trägst · er trägt
tragen fiilinde du ve er/sie ile a → ä olur: ich trage, du trägst, er trägt. anziehen ayrılan fiildir: Ich ziehe meine Jacke an.
- Emir cümlesinde de an sona gider: Zieh deine Jacke an!
- tragen = üstünde olmak (Sie trägt ein Kleid. O elbise giyiyor/üstünde elbise var). anziehen = giyinme hareketi (Ich ziehe die Stiefel an. Çizmeleri ayağıma geçiriyorum).
Daha fazlası: Akkusativ · Ayrılan fiiller
Diyalog: Okul gezisi için çanta
Eylül, am Freitag fahren wir nach Uludağ. Was brauchst du?Eylül, cuma günü Uludağ'a gidiyoruz. Neye ihtiyacın var?
Dort ist es kalt und es schneit. Ich brauche einen Anorak, eine Mütze und Handschuhe.Orası soğuk ve kar yağıyor. Mont, bere ve eldivene ihtiyacım var.
Und Stiefel?Ya çizme?
Ja, natürlich! Und einen Schal. Brauchst du eine Sonnenbrille?Evet, tabii! Bir de atkı. Güneş gözlüğüne ihtiyacın var mı?
Im Winter? Nein, ich brauche keine Sonnenbrille.Kışın mı? Hayır, güneş gözlüğüne ihtiyacım yok.
Doch! Die Sonne scheint auf dem Schnee sehr stark.Var! Güneş karın üstünde çok güçlü parlar.
Stimmt. Dann trage ich eine Sonnenbrille.Doğru. O zaman güneş gözlüğü takarım.
Doch! olumsuz bir soruya ya da cümleye "Hayır, öyle değil, evet!" diye karşı çıkarken kullanılır.
Okuma: Hafta sonu hava durumu
Am Samstag ist es in İzmir sonnig und heiß: 32 Grad.Cumartesi İzmir'de hava güneşli ve çok sıcak: 32 derece.
In Bursa ist es wolkig. Am Nachmittag regnet es.Bursa'da hava bulutlu. Öğleden sonra yağmur yağıyor.
In Kars schneit es. Es ist sehr kalt: minus 10 Grad.Kars'ta kar yağıyor. Hava çok soğuk: eksi 10 derece.
In Rize ist es am Morgen neblig.Rize'de sabah hava sisli.
Tipp: In Bursa brauchen Sie einen Regenschirm!Öneri: Bursa'da şemsiyeye ihtiyacınız var!
Bölüm 4 / 5
Telaffuz Aussprache
Kelime başında sp, st, sch
| Yazılış | Okunuş | Örnekler |
|---|---|---|
| sp | şp | Sport, spielen |
| st | şt | Stiefel, stark |
| sch | ş | Schal, Schnee, schneit |
Kelimenin başındaki sp ve st Almancada "şp" ve "şt" okunur: Stiefel "ŞTÎ-fıl", Sport "şport". Kelime ortasında ve sonunda st "st" kalır: Herbst, Fenster.
Sesli harfler
| Ses | Örnekler | Okunuş |
|---|---|---|
| ü | Frühling, Mütze, kühl, Handschuhe | ü (Türkçedeki gibi) |
| ei | schneit, heiß | ay |
| eu | heute | oy |
| ä | trägst, Jänner | e |
Vurgu
- Birleşik kelimelerde vurgu ilk parçadadır: RE-gen-schirm, SON-nen-bril-le, HAND-schu-he, GE-burts-tag.
- Aylarda dikkat: Au-GUST, Sep-TEM-ber, Ok-TO-ber, No-VEM-ber, De-ZEM-ber, A-PRIL. Ja-nu-ar ve Fe-bru-ar'da vurgu ilk hecededir.
Almanca r
Kelime başında ve sesli harften önce r gırtlaktan, hafif hırıltılı söylenir: Regen, Frühling, tragen. Kelime sonunda ise "a"ya yakın çıkar: Winter, Sommer (VİN-ta, ZOM-a).
Ritimle söyle
Im Frühling regnet es.İlkbaharda yağmur yağar.
Im Sommer ist es heiß.Yazın hava çok sıcaktır.
Im Herbst ist es windig.Sonbaharda hava rüzgârlıdır.
Im Winter schneit es.Kışın kar yağar.
Kısa tekerleme
Schnee, Schal und Stiefel – schnell, schnell, schnell!sch, st
Heute ist es heiß, heute ist es heiter.eu, ei
Bölüm 5 / 5
Tekrar ve proje Wiederholung
Sık yapılan hatalar
| Yanlış | Doğru | Neden |
|---|---|---|
| Es ist regnet. | Es regnet. | regnen fiildir, ist almaz. |
| Regnet. | Es regnet. | Almancada özne şart: es. |
| in Winter | im Winter | Mevsim ve ayda im. |
| Ich trage ein Schal. | Ich trage einen Schal. | der → einen. |
| Er tragt eine Mütze. | Er trägt eine Mütze. | tragen: du trägst, er trägt. |
| Ich anziehe die Jacke. | Ich ziehe die Jacke an. | anziehen ayrılan fiil. |
| Ich brauche keine Regenschirm. | Ich brauche keinen Regenschirm. | der → keinen. |
| die Kleidungen | die Kleidung | Tekil kullanılır. |
| Mein Geburtstag ist am Mai. | Mein Geburtstag ist im Mai. | Ayda im. |
Proje: Hava durumu sunucusu
Üç şehir seçilir ve tablo doldurulur. Sonra sınıfın önünde televizyondaki hava sunucusu gibi kısa bir hava durumu okunur: şehir, hava, sıcaklık ve bir giysi önerisi.
| Stadt | Wetter | Grad | Tipp: Sie brauchen … |
|---|---|---|---|
| __________ | __________ | ____ | __________ |
| __________ | __________ | ____ | __________ |
| __________ | __________ | ____ | __________ |
Örnek sunum ve kontrol
Guten Abend! Das Wetter am Sonntag: In Ankara ist es sonnig, aber kalt. Wir haben fünf Grad. Sie brauchen einen Schal und eine Mütze. In Muğla scheint die Sonne. Es ist warm.
Kontrol: Havada es kullanıldı mı (Es regnet, Es ist kalt)? regnet ve schneit ile ist yazılmadı mı? der kelimelerinde einen/keinen var mı?
Öğretmenler için
Kazanımlar (TYMM 2025, 6. sınıf 3. tema)
- DE.6.3.H1.1, H1.2: diyaloglardan önce sahne (doğum günü takvimi, telefon görüşmesi, gezi hazırlığı); ay, hava ve giysi bilgisini yakalama
- DE.6.3.P3.1: telaffuz bölümü; kelime başında sp/st/sch, ü/ei/eu, birleşik kelime ve ay vurgusu, Almanca r
- DE.6.3.L2.1, L2.3: "Hafta sonu hava durumu" okuma metni ve sorusu
- DE.6.3.W2.1: 12 ay, 4 mevsim, hava kelimeleri, kitaptaki 16 giysi
- DE.6.3.G1.1: im + ay/mevsim; es regnet/schneit; tragen (trägt), brauchen, anziehen; einen/eine/ein, keinen/keine/kein
- DE.6.3.S4.1: proje, hava durumu tablosu
- DE.6.3.SP3.1, SP3.3: kalıplar ve ritim; hava durumunu sınıfa sunma
Program ile kitap: Sayfada kitabın kelimeleri önde (wolkig, Anorak, Pulli). Programdaki bewölkt, der Mantel, die Regenjacke, der Pullover "ayrıca" diye anıldı. Kitaptaki "die Kleidungen" yerine die Kleidung öğretildi.
Sınıf oyunları
- Doğum günü sırası: Öğrenciler konuşmadan değil, Almanca sorarak ("Wann ist dein Geburtstag?") ocaktan aralığa sıraya girer. Sonra her öğrenci ayını söyler: "Im März."
- Bavul zinciri: "Es ist Winter. Ich brauche einen Schal." Sıradaki öğrenci tekrar edip ekler: "… einen Schal und eine Mütze." der kelimelerinde einen'e dikkat edilir.
- Ne giyiyor?: Bir öğrenci sınıftan birinin giysilerini anlatır ("Er trägt einen Pulli und eine Hose."), sınıf kim olduğunu bulur.
Ünitedeki diyaloglar, adlar ve örnekler bu site için yazıldı; ders kitabındaki metinler kullanılmadı.
Hazırlayan: Fatih Ün, Almanca Öğretmeni · Son güncelleme: