Çoklu Yabancı Dil Eğitim Modeli: velilerin sorduğu sorular

Çoklu Yabancı Dil Eğitim Modeli, MEB'in bazı ortaokullarda uyguladığı, İngilizce ağırlıklı ve ikinci yabancı dil olarak Almanca içeren bir dil eğitimi modelidir. Model için veliden ücret alınmaz, ders kitapları ücretsizdir ve Almanca haftada 2 saat okutulur. Modeli uygulayan bir okulda Almanca öğretmeniyim; aşağıdaki soruların çoğunu veli toplantılarında birebir duyuyorum, burada tek tek cevaplıyorum. Cevaplar MEB duyurularına, Almanca öğretim programına ve sınav yönergesine dayanıyor; resmî bir hükmün bulunmadığı yerde bunu açıkça belirtiyorum.
Çoklu Yabancı Dil Eğitim Modeli nedir?
Çoklu Yabancı Dil Eğitim Modeli, ortaokulda İngilizce ders saatini artıran ve buna ikinci yabancı dil olarak Almancayı ekleyen bir uygulamadır. Model 2023-2024 eğitim öğretim yılında 26 ildeki 32 okulda 5. sınıflarla pilot olarak başladı; 2024-2025'te 81 ilde 299 okula genişletildi.
MEB'in 9 Haziran 2025 tarihli duyurusuna göre 2025-2026'dan itibaren modelin ortaokulun tüm sınıflarında uygulanmasına karar verildi. Okullar modele başvuruyla katılıyor; başvuruları komisyonlar değerlendiriyor. Çocuğunuzun okulunun modelde olup olmadığını okul idaresinden öğrenebilirsiniz.
Hangi sınıfta haftada kaç saat İngilizce ve Almanca var?
MEB duyurusuna göre modelde İngilizce 5. sınıfta haftada 14 saat, 8. sınıfta haftada 5 saat okutulur. Almanca bütün sınıf seviyelerinde haftada 2 saattir.
| Sınıf | İngilizce (haftalık) | Almanca (haftalık) |
|---|---|---|
| 5. sınıf | 14 saat | 2 saat |
| 6. sınıf | 8 saat | 2 saat |
| 7. sınıf | 7 saat | 2 saat |
| 8. sınıf | 5 saat | 2 saat |
Almanca dersinin hangi sınıflarda okutulduğu okuldan okula değişiyor. Model birçok okulda 5. sınıftan başlayıp her yıl bir üst sınıfa genişliyor; 2023-2024'te pilot uygulamaya başlayan okullarda ise bu yıl (2026-2027) 8. sınıfta da Almanca var. Çocuğunuzun sınıfında Almanca olup olmadığını haftalık ders programından görebilirsiniz.
Model için ücret ödenir mi?
Hayır. MEB duyurusunda velilerden herhangi bir ücret talep edilmeyeceği açıkça yazıyor. Ders kitapları ve öğretim materyalleri de Bakanlık tarafından ücretsiz dağıtılıyor.
Çocuğum modelde okumak istemezse ne olur?
MEB duyurusuna göre modeli uygulayan okullarda velilerin talebi doğrultusunda normal şubeler de açılabiliyor. Modelde okumak istemeyen öğrenciler eğitimlerine bu şubelerde devam edebiliyor.
Normal şube açılması veli talebine bağlı olduğu için isteğinizi okul idaresine yazılı olarak iletmeniz iyi olur. Okulunuzdaki şube durumunu ve başvuru zamanını okul idaresinden öğrenin.
Modele girmek için sınav var mı?
MEB'in model hakkındaki duyurularında öğrenci seçimiyle ilgili bir hüküm yok; duyurular giriş sınavından söz etmiyor. Bazı okulların kendi duyurularıyla seçme ya da tanıtım sınavı ilan ettiği görülüyor; uygulama okuldan okula ve ilden ile değişebiliyor.
Bu yüzden en doğru bilgi çocuğunuzun kayıtlı olduğu ya da kayıt yaptırmayı düşündüğünüz okulda. Okul idaresine şunları sorabilirsiniz: Öğrenciler modele nasıl alınıyor? Sınav ya da başvuru var mı, varsa ne zaman? Kontenjan ne kadar?
Almanca dersinde hangi kitaplar kullanılıyor?
Almanca dersinde MEB'in Çoklu Yabancı Dil Eğitim Modeli için hazırladığı Deutschreise ders kitapları kullanılıyor. Kitaplar ücretsiz dağıtılıyor ve MEB'in tymm.meb.gov.tr sitesinde yayımlanıyor; aynı sitede çalışma kitapları da var.
| Sınıf | Kitap |
|---|---|
| 5. sınıf | Deutschreise – Erste Schritte |
| 6. sınıf | Deutschreise – Neue Wege |
| 7. sınıf | Deutschreise – Sicher Unterwegs |
| 8. sınıf | Deutschreise – Bereit für die Zukunft |
MEB duyurusuna göre derslerde Bakanlığın belirlediği kaynaklar dışında kaynak kullanılmasına izin verilmiyor. Her kitapta altı ünite var; konular kendini tanıtma, aile, okul ve hobiler gibi çocuğun günlük hayatından seçilmiş. Ünitelerin listesini ortaokul Almanca yazılısı rehberinde bulabilirsiniz.
Almancada hangi seviye hedefleniyor?
Almanca öğretim programı 5–8. sınıflar için Diller için Avrupa Ortak Başvuru Metni'nin (CEFR) A1 düzeyini hedefliyor ve bu düzeyi iki basamağa bölüyor: A1.1 ve A1.2. Program 5. ve 6. sınıflarda A1.1, 7. ve 8. sınıflarda A1.2 düzeyini öngörüyor.
| Sınıf | Program düzeyi | Yıllık ders saati |
|---|---|---|
| 5. sınıf | A1.1 | 72 |
| 6. sınıf | A1.1 | 72 |
| 7. sınıf | A1.2 | 72 |
| 8. sınıf | A1.2 | 72 |
Program dilbilgisini tek başına bir hedef olarak görmüyor; öğrencinin Almancayı günlük durumlarda kullanabilmesini, yani konuşma, dinleme, okuma ve yazma becerilerini birlikte geliştirmeyi amaçlıyor. Ünitelerin konuları da buna göre seçilmiş: çocuk dört yıl boyunca kendini, ailesini, okulunu, gününü ve çevresini basit cümlelerle anlatmayı, bu konulardaki basit soruları anlayıp cevaplamayı öğreniyor.
Almanca dersi nasıl notlandırılır?
Almanca sınav notu yazılı, dinleme ve konuşma sınavlarından hesaplanır. MEB Yazılı ve Uygulamalı Sınavlar Yönergesi'ne göre yabancı dil derslerinde yazılı sınav notun %50'sini, dinleme %25'ini, konuşma %25'ini oluşturur.
Kural
Not = yazılının %50'si + dinlemenin %25'i + konuşmanın %25'i
Yazılı sınav okuduğunu anlama ve yazma becerilerini ölçer. Dinleme ve konuşma sınavlarını dersin öğretmeni ayrı uygulama sınavları olarak yapar.
Yazılıda çoktan seçmeli soru kullanılmıyor; sorular tek bir durumun, yani bir senaryonun etrafında kuruluyor. Sınavın nasıl yapıldığını, notun nasıl hesaplandığını ve evde nasıl çalışılacağını örnek bir senaryoyla ortaokul Almanca yazılısı rehberinde ayrıntılı olarak bulabilirsiniz.
Almanca bilmeyen bir veli evde nasıl destek olabilir?
Almanca bilmeniz gerekmiyor. Desteğiniz, çocuğunuzun Almancayı her gün kısa süre kullanmasını sağlamak olabilir. Haftada 2 saatlik bir derste aradaki günler tekrarsız geçerse öğrenilen kelimeler çabuk unutuluyor.
- Size öğretmesini isteyin. Her akşam derste öğrendiği iki üç cümleyi size öğretsin. Bir konuyu başkasına anlatmak iyi bir tekrar yoludur.
- Günde 10 dakika yeter. Sınavdan önceki tek bir uzun çalışma yerine her gün kısa bir tekrar daha verimlidir.
- Kelimeyi artikeliyle sorun. Çocuğunuz "masa" kelimesini söylerken der Tisch diye artikeliyle söylesin; Almancada isim, artikeliyle bir bütündür.
- Sesli okumasını isteyin. Ders kitabındaki kısa metinleri size sesli okusun. Anlamadığınız bir metni dinlemek bile ona okuma alıştırması yaptırır.
- Soru kartları hazırlayın. Aşağıdaki gibi soruları bir kâğıda yazın; siz sorun, o tam cümleyle cevaplasın.
Wie heißt du?Adın ne?
Wie alt bist du?Kaç yaşındasın?
Woher kommst du?Nerelisin?
Wo wohnst du?Nerede oturuyorsun?
Was ist dein Hobby?Hobin ne?
Goethe-Institut Türkiye'nin "Ücretsiz Almanca Alıştırmalar" sayfasında çocuklar ve gençler için uygulamalar, oyunlar, videolar ve Almanca filmler var. Çocuğunuz bunları evde, ekran süresinin bir parçası olarak kullanabilir.
Sitedeki ilgili konular: Şahıs zamirleri · Präsens · Artikel · Soru cümleleri · Okul diyaloğu
Okula sorabileceğiniz sorular
Almanca bu yıl hangi sınıflarda okutuluyor? Normal şube talebi ne zaman ve nasıl iletiliyor? Almanca yazılısının tarihi ne zaman, konu-soru dağılım tablosu paylaşıldı mı? Dinleme ve konuşma sınavları nasıl yapılacak?
Bunlar da ilginizi çekebilir: Ortaokul Almanca yazılısı nasıl olur? · Fit in Deutsch 1 sınavı · Almanca kaç ayda öğrenilir?
Hazırlayan: Fatih Ün, Almanca Öğretmeni · Son güncelleme: